Şahıs şirketi gelir vergisi hesaplama süreci, kademeli gelir vergisi tarifesine göre yapılır. 2025 yılı itibarıyla şahıs şirketi kazançları %15’ten başlayarak gelir arttıkça %40’a kadar yükselen oranlarla vergilendirilir. Bu sistemde önce yıllık brüt kazançtan yasal giderler ve indirimler düşülür, kalan tutar vergi matrahını oluşturur. Vergi matrahı ilgili dilimlere dağıtılarak her kısım için ayrı oran uygulanır ve toplam gelir vergisi hesaplanır.
Şahıs şirketleri, hesapladıkları bu vergiyi yıllık gelir vergisi beyannamesi ile Mart ayında bildirir. Vergi ödemesi ise genellikle Mart ve Temmuz aylarında iki eşit taksitte yapılır. Düzenli kayıt tutulması, giderlerin doğru belgelenmesi ve beyannamenin zamanında verilmesi, doğru hesaplama ve cezai risklerden korunma açısından büyük önem taşır. Şahıs şirketi gelir vergisi hesaplama işlemi, oranların doğru uygulanmasına ve beyan sürecinin dikkatle yürütülmesine dayanır. Doğru planlama yapan işletmeler, vergi yükünü dengelerken mali disiplinini de korumuş olur.
Şahıs Şirketinde Vergileme Esasları
Şahıs şirketlerinde vergilendirme, ortakların elde ettiği kazancın doğrudan gelir vergisine tabi tutulması esasına dayanır. Bu şirket türünde tüzel kişilik ayrı bir vergi yükümlülüğü taşımaz; vergi, ortakların şahsi gelirleri üzerinden hesaplanır. 2025 yılı itibarıyla uygulanan kademeli gelir vergisi tarifesi %15’ten başlayıp gelir arttıkça %40’a kadar yükselir. Dolayısıyla şahıs şirketi sahipleri, kazançlarını beyan ederek kendi gelir dilimlerine göre vergilendirilir.
Vergilendirme süreci, yıllık gelir vergisi beyannamesi ile yürütülür ve beyannameler her yıl Mart ayında verilir. Beyan edilen tutar, kanunda belirtilen giderler ve indirimler düşüldükten sonra oluşan vergi matrahı üzerinden hesaplanır. Ortaklar için vergi yükümlülüğü doğrudan şahsi gelirlerinde gerçekleştiğinden, düzenli kayıt tutma ve giderlerin doğru belgelenmesi kritik öneme sahiptir.
Şahıs şirketinde vergileme esasları, kârın doğrudan ortaklara atfedilmesi, gelir vergisinin şahsi bazda hesaplanması ve beyan yoluyla ödenmesi şeklinde özetlenebilir. Bu nedenle şahıs şirketi sahiplerinin oranları ve beyan sürelerini yakından takip etmesi gerekir.
Gelir Vergisi Oranları ve Dilimler
2025 gelir vergisi oranları ve dilimleri, 30 Aralık 2024 tarihli Resmî Gazete’nin 2. mükerrer sayısında yayımlanan 329 Seri No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile belirlenmiştir. Düzenleme, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 103. maddesi kapsamında ücret ve ücret dışı gelirler için uygulanacak tarifeyi güncellemiştir. Aşağıdaki tabloda, 2025 yılı için geçerli olan gelir vergisi dilimleri ve oranları yer almaktadır:
| Yıllık Gelir Matrahı | Vergi Oranı (%) |
| 158.000 TL’ye kadar | %15 |
| 158.000 TL – 330.000 TL | %20 |
| 330.000 TL – 1.200.000 TL | %27 |
| 1.200.000 TL – 4.300.000 TL | %35 |
| 4.300.000 TL üzeri | %40 |
2025 yılında gelir vergisi hesaplamalarında bu dilimler esas alınmaktadır. Gelir matrahı önceki dilimlerin tutarlarını da kapsayacak şekilde kademeli olarak vergilendirilir. Örneğin 200.000 TL geliri olan bir mükellef, ilk 158.000 TL için %15, kalan 42.000 TL için ise %20 oranında vergi öder.
Yıllık Hesaplama Formülü ve Örnekler
Yıllık gelir vergisi hesaplama süreci, kademeli vergi tarifesi esas alınarak yapılır. Bu sistemde gelir matrahı, dilimlere ayrılır ve her bir dilime karşılık gelen oran üzerinden ayrı ayrı vergilendirilir. Böylece toplam vergi yükü, her kademede hesaplanan vergilerin toplanmasıyla bulunur. Formül şu şekilde özetlenebilir:
Toplam Vergi = (İlk dilim × oranı) + (İkinci dilime giren kısım × oranı) + … (Son dilime giren kısım × oranı)
Örnek 1: 200.000 TL yıllık gelir
- İlk 158.000 TL için: 23.700 TL
- Kalan 42.000 TL için: 8.400 TL
- Toplam vergi = 32.100 TL
Örnek 2: 500.000 TL yıllık gelir
- İlk 158.000 TL için: 23.700 TL
- Sonraki 172.000 TL için: 34.400 TL
- Kalan 170.000 TL için: 45.900 TL
- Toplam vergi = 104.000 TL
Beyannamenin Doldurulması ve Gönderilmesi
Gelir vergisi sürecinin en önemli adımlarından biri, beyannamenin doğru şekilde doldurulması ve süresinde gönderilmesidir. Beyanname, mükellefin bir yıl boyunca elde ettiği ticari kazanç, ücret, kira, menkul sermaye iradı gibi gelirlerini; bunlara ilişkin giderleri, istisna ve indirimleri kapsar. Öncelikle yıllık kazançlar toplanır, kanunen kabul edilen giderler düşülür ve böylece vergi matrahı hesaplanır. Daha sonra bu matrah, güncel gelir vergisi dilimlerine göre vergilendirilerek ödenecek tutar belirlenir.
Beyanname doldurulurken dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, gelirlerin türlerine göre ayrı ayrı gösterilmesi ve yasal indirimlerin eksiksiz yazılmasıdır. Eğitim, sağlık, bağış ve sigorta primleri gibi indirimler; engellilik indirimi veya konut kira istisnası gibi özel hükümler, doğru şekilde eklenmelidir. Yanlış ya da eksik beyan, vergi ziyaı ve usulsüzlük cezalarına yol açabilir.
Gönderim aşamasında beyannameler, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın e-Beyanname sistemi üzerinden elektronik ortamda doldurulur ve onaylanır. Mükellefler ister kendi şifreleriyle sisteme giriş yaparak beyannamelerini verebilir, isterse bu işlemi mali müşavir aracılığıyla gerçekleştirebilir. Beyanname elektronik ortamda onaylandıktan sonra resmiyet kazanır ve ödenecek vergiler banka aracılığıyla ya da GİB’in İnteraktif Vergi Dairesi üzerinden tahsil edilebilir.
Şahıs Şirketi mi Limited mi? Vergisel Kıyas
Şirket kurmayı planlayan girişimcilerin en çok sorduğu sorulardan biri, “şahıs şirketi mi yoksa limited şirket mi daha avantajlıdır?” sorusudur. Bu tercihte en belirleyici unsurlardan biri, vergi yükümlülükleridir.
Şahıs şirketlerinde kazanç doğrudan ortakların gelir vergisine tabi olur. 2025 yılı itibarıyla gelir vergisi oranları %15’ten başlayıp kademeli olarak %40’a kadar çıkmaktadır. Yani şirketin kârı yükseldikçe ödenecek vergi oranı da artar. Vergi yükü küçük ve orta ölçekli işletmeler için makul düzeyde olabilir; ancak kâr büyüdükçe artan oranlı vergi sistemi nedeniyle yük de ağırlaşır.
Limited şirketlerde ise kurumlar vergisi esası geçerlidir. 2025 yılı için kurumlar vergisi oranı %25 olarak uygulanmaktadır. Kâr dağıtımı yapılması durumunda ayrıca %10 stopaj kesintisi söz konusu olur. Bu nedenle limited şirketlerde toplam vergi yükü, kârın dağıtılıp dağıtılmamasına göre değişebilir. Ancak sabit kurumlar vergisi oranı, yüksek kârlılıkta şahıs şirketine göre daha avantajlı hale gelebilir.
Vergisel açıdan özetlemek gerekirse; düşük gelir elde eden girişimciler için şahıs şirketi basitliği ve düşük başlangıç maliyetleriyle cazipken, büyümeyi hedefleyen ve yüksek kâr elde eden işletmeler için limited şirket sabit oranlı kurumlar vergisi sayesinde daha avantajlı olabilir.